سبك يادگيري

سبك يادگيري

اينکه يک معلم چه دانش آموزانی و با چه توانايی هايی در مقابل خود دارد؛ تا بر حسب آن توانايي ها طرح کار روزانه ی خود (که همان طرح درس است) را تنظيم کند؛ نکته ای بسيار مهم است.

شناخت بيشتر يک معلم از خصوصيات و توانايی های يک دانش آموز به او کمک می کند تا راه های کوتاه تری را برای تفهيم برخی مسائل مشکل به او در پيش گيرد.

از اين رو با شناسايي سبك های يادگيري و به كارگيري تكنيك‌هاي يادگيري مربوط به آن، می توان يادگيري را بهبود بخشـيد:

سبك يادگيري ديداري:

%65 جمعيت را شامل مي‌شود. خصوصيات اين نوع افراد به قرار زير است:

 - با مشاهده و تركيب تصاوير با اطلاعات، اطلاعات را به خاطر مي‌سپارند.

- براي برقراري ارتباط با ديگران و همچنين سازماندهي اطلاعات از تصاوير، نقشه‌ها و نمودارها استفاده مي‌كنند.

 - معمولاً براي به خاطر آوردن مطلبي چشمان خود را براي تجسم آن در ذهن خود، مي‌بندند.

 - بيشتر افراد مرتب و منظمي هستند.

 - اين گونه افراد در تجسم اشياء طرح‌ها و نتايج در ذهن خود توانا مي‌باشند.

 - معمولاً در كلاس درس نيمكت‌هاي رديف جلو را اشغال مي‌كنند.

 - تمايل به برداشتن يادداشت‌هاي مفصل و با جزئيات فراوان دارند.

 - جذب كتاب‌هاي مصور مي‌شوند.

 - در به خاطر آوردن لطيفه‌ها مشكل دارند.

-         براي برجسته ساختن نكات كليدي از ماژيك‌هاي با رنگ روشن استفاده مي‌كنند.

تكنيك‌هاي يادگيري اين سبك:

 - در روند آموزش از رنگ‌ها، تصاوير، اشكال، نمادها، اسلايد‌ها و جداول استفاده مي‌كنند.

 - براي يادگيري بهتر به حركات و چهره آموزگار نگاه مي‌كنند.

 - يك محيط آرام و بدون سر و صدا را براي مطالعه برمي‌گزينند.

۱- سبك يادگيري شنيداری:

 %30جمعيت را شامل مي‌شود، خصوصيات اين گونه افراد به شرح ذيل است:

 - تمايل دارند بيشتر با اصوات و موسيقي سر و كار داشته باشند.

 - قادرند ريتم و تن صدا را تشخيص دهند.

 - از طريق گوش دادن ياد مي‌گيرند.

 - براي به خاطر سپردن اطلاعات آنها را با يك صداي خاص تركيب مي‌كنند.

 - در محيط‌هاي شلوغ و پر سر و صدا تمركز خود را از دست مي‌دهند.

 - به يادداشت برداشتن تمايلي ندارند.

 - بيشتر مطالب را با صداي بلند مي‌خوانند.

 - براي به خاطر سپردن مطالب دروس خود را با صداي بلند مكرراً روخواني مي‌كنند.

 - در مباحث گروهي كلاس خود مشاركت مي‌كنند.

 - از اصوات و موسيقي در يادگيري خود بهره مي‌گيرند.

 - به جاي نت برداري از ضبط صوت براي ثبت مطالب كمك مي‌گيرند.

۲-  سبك يادگيري جنبشي- بساوايي:

%5 جمعيت را شامل مي‌شود و خصوصيات اين افراد به قرار زير است:

 - براي يادگيري و به خاطر سپردن اطلاعات از جسم و حس لامسه خود بهره مي‌گيرند.

- به فعاليت‌هاي بدني و ورزشي علاقه‌مندند.

 - در هنگام برقراري ارتباط و گفت‌وگو مكرراً دست‌هاي خود را تكان داده و از ژست‌هاي جسماني استفاده مي‌كنند.

 - از آنكه در كلاس درس بي‌حركت بنشينند و به درس گوش دهند، بيزارند.

 - براي يادگيري و به خاطر سپردن اطلاعات به تحرك و تمرينات عملي نيازمندند.

- هنگام مرور مطالب درسي خود مرتب راه مي‌روند و نكات كليدي را با صداي بلند تكرار مي‌كنند.

 تكنيك‌هاي يادگيري اين سبك:

 - براي يادگيري بهتر از حس لامسه، حركت و تمرينات علمي بهره مي‌گيرند.

- حين يادگيري موسيقي گوش مي‌دهند.

فناوری در عرصه آموزش و پرورش

فناوری در عرصه آموزش و پرورش

نوآوری و ابداع در نظام های آموزشی سابقه ی طولانی دارد همراه با تحولات گوناگون در هر جامعه ای رهبران جوامع به فکر تحول درنظام تعلیم وتربیت می افتند که خود باید عامل تحول نیز باشد.

از جمله تحولات جدی عصر حاضر که موجب تغییرات بنیادی در اجتماعات بشری شده ،فناوری اطلاعات است.

فناوری اطلاعات اغلب مسئولان نظام های آموزشی را برآن داشته تا خود را بااین تحول عظیم همگام کنند.آمادگی معلمان عامل مهمی برای ورود فناوری اطلاعات به مدارس است . تجربه ی کشورهای جهان نشان می دهد که نوآوری آموزشی و ایجاد تحول در نظام آموزش و پرورش بدون همراهی و پذیرش معلمان میسر نیست. در واقع کانون هرتحول و اصلاحی را باید در جامعه ی معلمان جستجو کرد.

باید در نظام تربیت معلم از آغاز بر همراه کردن معلمان با فرآیند کاربرد فناوری اطلاعات در کلاس و مدرسه تأکید نهاد.

اصول مهم در توسعه ی فناوری اطلاعات در تربیت معلمان بر 3 اصل استوار است :

1- معلمان باید درباره ی گستره ی وسیعی ازکاربرد رایانه در کلاس و فضای آموزشی مطالبی بیاموزند.

2- فناوری اطلاعات را باید در موقعیت های آموزشی و درسی ارائه کرد و معلمان عملا نحوه ی استفاده از فناوری اطلاعات را در کلاس درس ببینند و بیاموزند.

3- فناوری اطلاعات نباید در فضای سنتی آموزش محدود شود.فناوری را می توان هم برای پشتیبانی از اشکال سنتی فراگیری و هم به منظور تحول آن به کار برد.

اما برخی ازمعلمان بعد از آموزش باز هم رغبتی به استفاده از فناوری و تغییر روش تدریس خود

 نشان نمی دهند و روش های رایج را کارآمدتر و آسانتر می دانند.

راهکارهای پیشنهادی برای ورود صحیح فناوری به آموزش:

1- ایجاد فضاهای برابر آموزشی

لازمه ی ورود فناوری به کلاس های درس فراهم کردن امکانات لازم در مدارس می باشد.

2- آموزش معلمان

ارائه ی واحدهای درسی به معلمان در زمینه ی سخت افزار و نرم افزار در آموزش ضمن خدمت یا مراکز تربیت معلم باید به گونه ای طراحی شود که به استفاده از این آموخته ها در کلاس درس منتهی شود. در این دوره ی آموزشی ،معلمان باید در مقام فراگیرنده ، نوعی الگوی پیشرفته ی آموزش و یادگیری و تلفیق فناوری اطلاعات در فرایند تدریس را تجربه کنند.

3- کاربرد صحیح فناوری اطلاعات برای ارتقای سطح آموزشی و درک دانش آموزان :

- استفاده از دیتاپرژکتور و لوح های فشرده آموزشی در کلاس درس

- استفاده ی ساده تر از منابع اینترنتی

- ضبط کلاس های درس معلمان و گوش کردن مجدد درس

- استفاده از امکانات آن برای دانش آموزان مبتلا به نقص شنوایی

- فیلم برداری در آزمایشگاه

گوش دادن فعال

گوش دادن فعال

تعريف گوش دادن فعال
يافتن معناي گفتار ديگران در ذهن خود گوش دادن است.
با اين تعريف شنيدن با گوش دادن متفاوت است . شنيدن فعاليتي جسمي است و نيازي به يادگيري ندارد، چرا كه دستگاه شنيداري ما غيرارادي در اثر برخورد صداها، تحريك شده و شنيدن احساس مي شود. اما گوش دادن فعاليتي ذهني است كه نيازمند يادگيري است و تا به آن توجه نكنيم ادراك نمي شود. 


ما با گوش هاي خود مي شنويم اما با مغزمان گوش مي دهيم.


فوايد و كاركردها گوش دادن
1 - تمركز بر پيام هاي ديگران
2 - برداشت كامل و درك مناسب تر منظور ديگران
3 - ابراز علاقه، نگراني و توجه به ديگران
4- تشويق ديگران به بيان و ابراز آزادانه و صادقانه مسائل خود
5 - تقويت ارتباط و تعامل خود با ديگران
6 - افزايش تفاهم ما با ديگران
7 - جلوگيري از سوء تفاهم ها
8 - افزايش قدرت يادگيري
9 - كمك به خودآگاهي و گسترش شناخت از خود و ديگران
10 - افزايش روحيه ي مشاركت جويي و كار گروهي

مهارت هاي اساسي گوش دادن فعال
1 - مهارت توجه :
يعني توجه جسمي و غير كلامي به طرف مقابل كه به او نشان دهد دقيقاً به صحبت هاي او گوش مي دهيم مثلاً هنگام گوش دادن با بدني مايل به جلو، در فاصله ي مناسب، رو در روي گوينده قرار گرفته و نگاه ما تا شعاع نيم متري صورت گوينده باشد، ضمن پرهيز از رفتارهاي حواس پرت كن (بازي با كليد و سكه و...) سعي كنيم شنونده اي خشك و بي حركت نباشيم و محيط گفتگو را از عوامل مزاحم و ترس آور دور كنيم.
2 - مهارت پي گيري :
گاهي گوينده نگران و هيجان زده است كه در حالت هاي چهره، تُن صدا و رفتارهاي او نمايان مي شود، در اين صورت بايستي بدون زورگويي او را به صحبت كردن دعوت كنيم. مثلاً با استفاده از جملات در باز كن (امروز سرحال به نظر نمي رسي! خب ! - بعد چي شد! - ادامه بده ! ) با استفاده از كلمات تشويقي كوتاه (هوم - درسته - بله و ...) با استفاده از سؤال هاي كوتاه و باز و يا حتي گاهي سكوت توأم با توجه و مشاهده ي او مي تواند اين موانع را از ميان بردارد.

3 - مهارت انعكاسي :
يعني انعكاس توضيحات و احساسات و معاني درك شده از گوينده به خود او كه نشان دهنده ي درك و فهم و پذيرش او نزد شنونده است.
1 - براي درك بيشتر گوينده به علايم غيركلامي (زبان بدن) او توجه كنيم.
2 - خود را به جاي گوينده قرار داده و سعي كنيم دنيا را از ديدگاه او ببينيم و درك كنيم.
3 - با طرح سؤالاتي از خود، حساسيت گيرندگي مان را افزايش دهيم.
4 - به ياد داشته باشيم كه سرعت متوسط تكلم انسان بين 125 تا 175 كلمه در دقيقه است. در صورتي كه سرعت متوسط تفكر انسان بين 400 تا 800 كلمه در دقيقه است. از اين فرصت براي پردازش اطلاعات گوينده خوب استفاده كنيم.
5 - عوامل حواس پرتي را به حداقل برسانيم از جمله :
- بازي كردن با كليد و سكه و ...
- تكان خوردن يا حالت عصبي
- ضرب گرفتن روي ميز با انگشتان
- جا به جا شدن مكرر
- تماشاي تلويزيون
- سر تكان دادن به عابرين
- روزنامه خواندن و .....
6 - ارتباط چشمي مناسب برقرار كنيم. نه آن قدر خيره شويم كه گوينده را معذب كنيم و نه آن قدر به او نگاه نكنيم كه تصور كند به ارتباط با او علاقه اي نداريم .
7 - موانع فيزيكي را از بين ببريم مثلاً در دفتر كار خود، از پشت ميز بيرون آمده و در كنار او بنشينيم و صحبت كنيم.
8 - بهتر است به گونه اي بنشينيم كه بدن ما كمي متمايل به جلو و به طرف گوينده باشد.
9 - احساسات درك شده اش را به او انعكاس دهيم مثلاً ( گويا موضوعي باعث خوشحاليت شده ؟! ، غمگين به نظر مي رسي ! و ...)
10 - با بيان عباراتي گوينده را به ادامه ي صحبت تشويق كنيم مثلاً (خب خُب! - بعد چي شد؟ - جدي ؟! - واقعاً ؟! و ...)
11 - گوينده را با سؤالات پي در پي بمباران نكنيم كه احساس كند مورد بازجويي قرار گرفته است.
12 - در گوش دادن به مطالب مهم ،از يادداشت برداري نكات كليدي غفلت نكنيم.
13 - درك خود را از احساسات گوينده بيان كنيم مثلاً (به نظرم اين موضوع شما را ناراحت كرده !)
14 - گاهي موضوعات مهم مطرح شده را به گوينده يادآور شويم تا ميزان درك خود را مورد ارزيابي قرار دهيم مثلاً ( چند دقيقه اجازه دهيد ببيننم درباره چه چيزهايي صحبت كرديم ، اول ....)
15 - منظور گوينده را با كلمات خودش به او انعكاس دهيم.
16 - براي خوب گوش دادن و درك بهتر گوينده ضروري است تلاش نماييم برخي خصوصيات و توانايي ها را در خود افزايش دهيم، براي مثال تحقيقات نشان داده است كه : - كساني كه خزانه ي واژگان غني تري دارند، شنوندگان بهتري هستند.
- كساني كه پيشرفت تحصيلي بهتري دارند، توانايي گوش دادن آن ها نيز بيشتر است.
- زنان در تفسير و تشخيص پيام هاي غيركلامي از مردان كارآمدترند.
- معمولاً افراد درونگرا، شنوندگان بهتري هستند.
17 - تا وقتي كه گوينده مطلب خود را تمام نكرده و يا منتظر پاسخ نيست، سخن او را قطع نكنيم.
18 - موقع شنيدن سخناني كه خوشايند ما نيست و يا مخالف خواسته ها و تمايلات و افكار ما هستند، صبر و شكيباني از خود نشان داده و با علايم كلامي و غيركلامي نامناسب از خود عكس العمل نشان دهيم.
19 - عوامل مزاحم را از محل گفتگو دور كنيم ، مانند : (خاموش كردن راديو، تلويزيون، ضبط صوت در صورت ضرورت قطع تلفن و يا نصب و يا نصب كاغذي بر روي در اتاق با عنوان لطفاً مزاحم نشويد)
20 - سدها و موانع ارتباطي اكيداً پرهيز كنيم از جمله :
- دستور دادن، تهديد كردن و ترساندن
- موعظه ، نصيحت و سخنراني كردن
- قضاوت و انتقاد كردن
- ارائه ي دلايل منطقي و يا راه حل
- تحقير ، توهين و ناسزا


21 - در پرسش، از سؤال هاي كوتاه و باز استفاده كنيم.

مثلاً ( چرا او حالا اين موضوع را به من گفت ؟ - منظور او چيست؟ - نكات اصلي حرف او چيست ؟ و...)

انگيزه

انگيزه

 اين كه دانش آموزان را به2 گروه باانگيزه و بي انگيره تقسيم مي كنند اما واقعيت چيزي بسير متفاوت است اغلب دانش آموزان انكيزش دروني دارند سئوال اينست كه چه زماني دانش آموزان باانگيز ه مي شودباچه شرايطي  موجب اين رانش دروني گران قدر مي شود             

 چهار راه كار ارئه مي گردد

1-تهديد نكنيد

گر چه اين كار وقت گير است اما به سعي اش مي ارزد از دانش آموزان خود بخواهيد تا در گروههاي كوچك از چيزهائي كه مانع ياد گيريشان است فهرستي تهيه كنند سپس در مورد كاهش اين موانع به بحث بپردازند 0 تهديدهاي عمده ي آموزگاران عبارتند از نگهداشتن دانش آموزان پس زمان مدرسه

-كم كردن نمره –يا محروم كردن او از امتيازات –نگه داشتن پس از اتمام كلاس زماني موثر است

كه يكي از 2 شرط مهيا باشد دانش آموز بايد بتواند از زمانش استفاده ي بهتري بكند يا ماندن در        

مدرسه تجربهاي تلخ باشد احساس بد كودك تمامي عقايدش رادر مورد معلم.و كلاس و مدرسه از هم فرو ميپاشد بسياري از دانش آموزان به تهديداتي چون كم كردن نمره يا محروم شدن از امتيازات                           

اهميتي نمي دهند-

خلاصه  آن كه تهديد كاري است عبث

2-هدف تعيين كنيد

 يكي از عوامل خلق انگيزش دروني ايجاد هدف است

در ابتداي كلاس دانش آموزان را به گروههاي 2نفري تقسيم كنيد وبه آنها بگوييد با هم قدم بزنند

ودر مورد اهداف خود صحبت كنند 3سئوال برايشان مطرح كنيد واز آنان بخواهيد تا به سئوالها پاسخ

گويند

0امروزوامسال چه هدفي دارم

0براي آنكه امروز و اين هفته به اهدافم برسم چه كارهايي بايد در كلاس انجام دهم

0چراامروز بايد به اهدافم برسم

 3-عواطف مثبت را فعال كنيدوبه كار گيريد

با به كار گيري اين گونه فعاليتها كه حالتهايي خاص وقابل پيش بيني پديد مي آورند مي توانيد پلي

به سمت يادگيري بزنيد=====البته به صورت كنترل شده مثلا

الف-الگو سازي0 اگر چيزي را به كلاس مي آوريد هر چند ساده هم باشد با شور و هيجان به كلاس

بياوريد –لبخند بزنيد –يك داستان عاطفي را به واقعي تعريف كنيد نه به صورت تصنعي –در كارهاي

دسته جمعي شركت كنيد

ب- بزرگداشت0  بزرگداشت از كار دانش آموز باشد به طرقهاي گوناگون مهماني ترتيب دهيد-غذا سر

كلاس بياوريد –موسيقي پخش كنيد –به طور مثال وقتي دانش آموزان طرح كاري را تمام كردند از آنها

بخواهيدطرح خود را به اندازه ي يك پوستر آماده كنند وآن را سر كلاس به تمام دانش آموزان نشان

دهندوتو ضيح بدهند ودر حين اين كار شما مي توانيد از مو سيقي استفاده كنيد وبراي همه ايجاد نو.بت

كنيد

استفاده ي هدف منداز     روشها يي چون دست زدن شعار دادن كه اين 1-بايد منطبق با سن دانش آموز باشد2-ابتدا وپايان روزتشويقها باهم تفاوت داشته باشد

  4-محيط مثبت وقوي ايجاد كنيد

 چهارمين راهكار ايجاد تاثير مثبت بر تفكر دانش آموز در مو رد خود يادگيري است

 محيطهاي مثبت مي تواننددر مغز رو به رشد تغييراتي فيزيكي ايجاد كنند ويكي از بزرگترين منابع انگيزش است

مراحل تدریس مبتنی بر ICT

مراحل تدریس مبتنی بر ICT

مرحله ی اول:ایجاد انگیزه

فعالیت معلم

-کنجکاوی دانش آموزان را پیرامون موضوع تحریک می نماید تا در ذهن آن ها سؤال به وجود آید.

- دانش آموزان را با توجه به فضا و امکانات به گروه های 3 یا 4 نفره تقسیم می کند.

فعالیت دانش آموز

-درباره ی مسئله طرح شده و اهداف آن به تفکر می پردازد.

-درباره ی مسئله ی ارائه شده سؤال طرح می کند.

مرحله ی دوم:کاوش و جست و جو

فعالیت معلم

-شرایطی فراهم می سازد تا دانش آموزان پیرامون سؤال ها یا ابهامات مطرح شده در ذهن خود ، به شیوه ی گروهی و از طریق منابع و پایگاههای اطّلاعاتی ، به کاوش و جست و جو بپردازد.

-سؤال هایی جهت دار ، پیرامون موضوع مطرح می سازد.

فعالیت دانش آموز

-در صورت دسترسی به اینترنت ، واژه ی کلیدی مناسب را استخراج می کند.

-واژه ی مورد نظر را از طریق پایگاههای اطلاعاتی یا موتورهای موجود در اینترنت جست و جو می کنند.

-با عملیات Save ،  Copyو Past یافته های خود را در محیط و یا پوشه ی دلخواه خود قرار می دهند.

مرحله ی سوم :تجزیه ، تحلیل و تعمیق

  فعالیت معلم

-از دانش آموزان می خواهد به منظور پاسخگویی به سؤال های مطرح شده ، نتایج به دست آمده را تجزیه و تحلیل کنند.

-در صورت لزوم ، بازخورد ها و راهنمایی های لازم ، در زمینه ی شیوه ی تجزیه و تحلیل اطّلاعات و ارائه ی نتایج حاصله به کلاس را خواهد داشت.

 فعالیت دانش آموز

-با تفسیر یافته های کسب شده ، برای سؤال های مطرح شده ، پاسخ مناسب ارائه می دهد

-به منظور ارائه ی یافته ها به کلاس ، از نرم افزارهای مناسب استفاده می کند.

مرحله ی چهارم:ارزشیابی و ارائه ی تکلیف

فعالیت معلم

-از دانش آموزان می خواهد بر حسب علاقه و میزان دسترسی به منابع ، فعالیتی را در خارج از کلاس انجام داده و نتایج آن را روی محیط Power point، Excel،Wordیا هر نرم افزار دلخواه دیگر ، ذخیره کنند و یا به صندق الکترنیکی معرّفی شده ارسال نمایند.

-با توجه به موضوع انتخاب شده ، منابع و پایگاههای اطّلاعاتی مناسب را به دانش آموزان معرفی می نماید.

فعالیت دانش آموز

-با توجه به علایق و امکانات ، موضوعی را به صورت فردی یا گروهی کاوش می کنند.

-به آزمون معلّم ساخته ، پاسخ می دهد.

منبع:

روش تدریس مبتنی برICT، فاطمه امامقلی وند ، 1388 ، رشد تکنولوژی آموزشی